Home
Over tbs

Over tbs

Wat is tbs?

Tbs staat voor terbeschikkingstelling. Het is een
maatregel die een rechter kan opleggen aan mensen
die geheel of gedeeltelijk ontoerekeningsvatbaar
zijn. Deze personen zijn verminderd of volledig
ontoerekeningsvatbaar verklaard, omdat onderzoek
heeft aangetoond dat hun psychiatrische stoornis
invloed had op het plegen van het delict. Het gaat
om een ’tbs-waardig’ delict als de strafoplegging
minimaal 4 jaar is en er kans bestaat op herhaling,
indien er geen behandeling wordt geboden.

Het doel van de tbs-behandeling is het verkleinen
van de kans dat iemand opnieuw een (ernstig)
delict pleegt en hiermee deze persoon dus veilig en
verantwoord terug te laten keren in de maatschappij.

  • Het Nederlandse tbs-systeem is uniek in de wereld. De 11 tbs-klinieken in Nederland dragen bij aan een veiligere samenleving. Dit doen we door het behandelen en verplegen van tbs-patiënten die een ernstig delict hebben gepleegd.
  • Doel van de tbs-behandeling is het aanzienlijk verkleinen van de kans dat de patiënt opnieuw een ernstig delict pleegt. Binnen vijf jaar na een tbs-maatregel pleegt iets minder dan 30% van de ex-tbs-patiënten opnieuw een ernstig delict. Ruim 70% recidiveert niet.

Een rechter kan tbs in 3 varianten opleggen. Welke soort tbs iemand krijgt, hangt af van het misdrijf en de kans op het plegen van een nieuw delict.

* Er zijn in Nederland 6 FPC’s, 4 FPK’s  en een centrum voor Transculturele Psychiatrie (CTP). In een CTP worden patiënten behandeld met complexe psychiatrische problemen, die veelal een andere culturele achtergrond hebben.

1) Tbs met voorwaarden
Tbs met voorwaarden is een vorm van tbs, waarbij er door de rechter voorwaarden zijn opgesteld waar de patiënt zich aan dient te houden. Een voorwaarde kan bijvoorbeeld zijn dat patiënt opgenomen wordt in een Forensisch Psychiatrische Kliniek (FPK), op een Forensisch Psychiatrische Afdeling (FPA) of in een verslavingskliniek. De reclassering heeft het toezicht hierop.

2) Tbs met dwangverpleging
Bij tbs met dwangverpleging wordt de patiënt verplicht verpleegd in een gesloten Forensisch Psychiatrisch Centrum (FPC, beveiligingsniveau 4) ook wel tbs-kliniek genoemd. Er zijn echter ook klinieken die tbs-patiënten met dwangverpleging opnemen op een FPK (Beveiligingsniveau 3). In een FPC of FPK krijgt diegene een behandeling die gericht is op terugkeer in de maatschappij. De tbs-maatregel is in eerste instantie voor de duur van 2 jaar. Na 2 jaar kan de rechter de tbs verlengen, gebaseerd op het advies van de kliniek, met steeds 1 of 2 jaar.

3) Gemaximeerde tbs
Bij gemaximeerde tbs is de tbs-maatregel opgelegd voor de duur van maximaal 4 jaar. Ook hier is de maatregel in eerste instantie voor de duur van 2 jaar. Na 2 jaar kan de rechter de tbs verlengen gebaseerd op het advies van de kliniek met 1 of 2 jaar

Terugkeer in de maatschappij
Een tbs-patiënt keert pas terug in de maatschappij als de kans op terugval is voldoende is afgenomen. Tbs met dwangverpleging eindigt altijd voorwaardelijk. Dat betekent dat de dader zich ook na de maatregel moet houden aan afspraken met de reclassering. Er is geen maximumtermijn meer voor de voorwaardelijke beëindiging van tbs. Dat betekent dat rechters het toezicht kunnen blijven verlengen als de kans op recidive onvoldoende is afgenomen. Dat kan jaarlijks of elke 2 jaar. De tbs-patiënt kan tegen elke verlenging in beroep gaan.

Wanneer tbs? ​

De rechter kan alleen tbs opleggen als aan drie voorwaarden wordt voldaan:

1. Ten tijde van het delict was er sprake van gehele of gedeeltelijke ontoerekeningsvatbaarheid als gevolg van een psychiatrische stoornis.

2. Er is kans op recidive (het opnieuw plegen van een delict).

3. Op het gepleegde delict staat een gevangenisstraf van minimaal vier jaar.